Wat misinformatie zo lastig maakt te bestrijden, is dat het regelmatig gaat over beweringen die an sich niet per se incorrect zijn. Vaak wordt gewoon selectief geshopt in bepaalde statistiekjes, waardoor een verhaal wordt verteld dat weliswaar gebaseerd is op feiten, maar alsnog volstrekt onjuist is. Maar ja, omdat het dus op het oog wel goed lijkt onderbouwd, buigen hele volksstammen voor de betreffende exegese. Terwijl er dus essentiële delen weg zijn gelaten en de uiteindelijke conclusie haaks staat op de realiteit.
Voorbeeld
Feit: de meeste mensen die aan een ziekte in een ziekenhuis overlijden, zijn gevaccineerd.
Waarheid: de meeste mensen zijn gevaccineerd, dus logischerwijs zijn gevaccineerden oververtegenwoordigd in een subgroep van overleden mensen.
Dit is natuurlijk een nogal simpel voorbeeld dat iedereen snapt, om maar te laten zien dat het een fluitje van een cent is om met feiten een misleidend verhaal te vertellen. Of zelfs met meerdere, zeer zorgvuldig bijeengeraapte feiten.
Een verhaal over het HPV-vaccin in complotvodje De Andere Krant is hier het beste voorbeeld van dat ik in tijden heb gezien. Veel feiten, weinig waarheid. Daarom lopen we er voor louter educatieve doeleinden even doorheen.
De kop en inleiding
Het stuk gaat in brede zin over het HPV-vaccin en zogenaamde bijwerkingen die onder het tapijt zijn geschoven.
“Ernstige bijwerkingen HPV-vaccinatie buiten beeld gehouden”, zo kopt De Andere Krant. Jemig. Dat klinkt ernstig. Probeert Big Pharma ons dan tóch stiekem te vergiftigen met hun duivelse prikjes? Ik ga snel verder lezen!
Hier moet ik meteen iets rechtzetten: het HPV-vaccin is zeer effectief tegen onder andere baarmoederhalskanker en ontzettend veilig. Dergelijke fopjournalistiek is natuurlijk specifiek bedoeld om angst te zaaien en aandacht te oogsten. Losgezongen anti-overheidsretoriek doet het immers ontzettend goed bij lezers van De Andere Krant en andere alternatieve media. Sterker, die media bestaan bij de gratie van dit soort kwalijke nonsens. Maar, nogmaals: het HPV-vaccin is zeer veilig en zeer effectief, zoals ook zal blijken uit de bronnen die ik hier aan ga halen.
De inleiding suggereert dat er studies zijn, op basis van we kunnen concluderen dat er ernstige bijwerkingen aan het HPV-vaccin zijn verbonden. Is dat zo?
Laten we het stuk eens doorspitten, dan kom ik daar daarna op terug. Spoiler: nee.
Boek uit 2015
Eerst even gnuiven dat de vaccinsceptici nu ineens tegen het gebruik zijn van anekdotisch bewijs. Dagelijks vliegen je de verhalen om de oren van buurmannen, neven en nichten en de zwager van de zwemleraar die overleden, verlamd raakten of magnetisch werden na de prik. Dat wordt blind geloofd. Maar is er gewoon een goed gedocumenteerd geval van iemand die de gevolgen ondervond van een daadwerkelijke ziekte die ook nog eens was te voorkomen, dan is dat ineens “angstaanjagend” en paniekporno.
Lees daarbij goed wat er wordt geschreven over de gynaecoloog en bijwerkingen: “Hij is klaarblijkelijk onbekend met het handboek Vaccines & Autoimmunity”, een boek uit 2015, dus elf jaar geleden. Terwijl de gynaecoloog wiens uitspraken zogenaamd worden weerlegd specifiek zegt: “Er zijn geen ernstige bijwerkingen gevonden in de afgelopen jaren.” Daarbij worden in het boek dus geen bijwerkingen gevonden op basis van klinische bewijzen, maar beschreven op basis van een vermeend mechanisme. Dit is dus wederom een alinea waar niet direct fouten in staan, maar waarin gewoon doldwaas wordt geredeneerd.
